EN
Pergola, dikey taşıyıcı dikmeler ve bunların üzerine yerleştirilen yatay kirişlerden oluşan, bahçe, teras ya da balkonda gölgeli bir yaşam alanı yaratan açık yapıdır. Klasik pergolanın üstü açık ya da seyrek çıtalıdır, modern sistemlerde ise bu çatı kısmı kumaş, cam ya da yönü ayarlanabilen alüminyum lamellerle kapatılır. Peki pergola ne demek, hangi malzemelerle yapılır ve bioklimatik pergola nedir? Yazımızın devamında bu soruları ve doğru seçimin ölçütlerini ele alıyoruz.
Pergola Ne Demek?
Pergola ne demek diye merak edenler için kelimenin geçmişine bakmak gerekir. İtalyancadan dilimize geçen kelime, Latince “çıkıntı” anlamına gelen pergula sözcüğünden türemiştir ve başlangıçta asma ya da sarmaşık gibi tırmanıcı bitkileri taşımak için kurulan çardak benzeri yapıları ifade eder. Günümüzde ise pergola, bitki taşıma işlevinden çok güneş, yağmur ve rüzgâra karşı korunaklı bir dış mekân oluşturmak için kullanılır. Çardaktan farkı, genellikle bir binaya bitişik kurulması ve çatı kısmının değişik malzemelerle kapatılabilmesidir.
Pergola Çeşitleri: Malzemeye ve Çatı Tipine Göre
Hangi pergolanın size uygun olduğu, seçilen malzeme ve çatı tipine bağlıdır. Malzeme taşıyıcı iskeleti, çatı tipi ise kullanım konforunu belirler.
| Tür | Yapı | Öne çıkan özellik |
|---|---|---|
| Ahşap pergola | Emprenyeli ahşap dikme ve kiriş | Doğal görünüm, düzenli vernik ve bakım ister |
| Alüminyum pergola | Elektrostatik boyalı alüminyum profil | Paslanmaz, hafif, bakım ihtiyacı düşük |
| Tente kumaşlı pergola | Ray üzerinde katlanan su geçirmez kumaş | Kumaş açılıp kapanarak gölge ve yağmur koruması sağlar |
| Cam tavanlı pergola | Temperli ya da lamine cam çatı | Işığı geçirir, yağmuru tamamen engeller |
| Bioklimatik pergola | Dönebilen alüminyum lamel çatı | Lamel açısıyla ışık ve hava akışı ayarlanır |
Tablodaki türler arasında seçim yaparken alanın ne kadar güneş aldığı, yıl boyu mu yoksa yalnızca yazın mı kullanılacağı ve rüzgâr yükü belirleyicidir.
Bioklimatik Pergola Nedir?
Bioklimatik pergolayı diğer sistemlerden ayıran şey, çatıdaki hareketli lamellerdir. Çatı, kendi ekseni etrafında çoğu modelde 0 ile 135-150 derece arasında dönebilen alüminyum lamellerden oluşur. Lameller tamamen kapandığında birbirine geçerek su geçirmez bir çatı oluşturur ve yağmur suyunu kenar oluklarından dikmelerin içine yönlendirir. Yarı açık konumda ise güneş ışığı süzülerek içeri girer, sıcak hava yukarıdan dışarı çıkar. Bu doğal havalandırma, yazın kapalı tentelerin altında biriken sıcak havayı önler. Motorlu sistemlerde lameller kumanda ile ayarlanır, bazı modellerde yağmur ve rüzgâr sensörü lamelleri otomatik olarak kapatır.
Pergola Nerelerde Kullanılır?
Pergola, konuttan ticari alana kadar geniş bir kullanım alanına sahiptir:
- Bahçe ve teraslarda oturma, yemek ve dinlenme alanı,
- Kafe, restoran ve otellerin açık hava bölümleri,
- Havuz kenarı ve otopark gölgelikleri,
- Çatı katı teraslarında dört mevsim kullanılabilen ek alan.
Saydığımız alanlarda pergolayı yan yüzeylerden cam ya da dikey perdelerle kapatmak, yapıyı kışın da kullanılabilir hale getirir. Balkon ya da terasın zemin, duvar ve aydınlatmasıyla birlikte yenilenmesi gerekiyorsa tadilat hizmetimizden destek alabilirsiniz.
Doğru Pergola Seçimi ve Montaj
Pergolanın uzun ömürlü olması, malzeme kadar ölçü ve montaja bağlıdır. Kiriş açıklığı, bölgenin kar ve rüzgâr yüküne göre hesaplanmazsa çatı sehim yapar ve kumaş ya da lameller zarar görür. Dikmelerin zemine ankrajı, duvara bağlantı noktalarının taşıma kapasitesi ve yağmur suyunun tahliye yönü de keşif aşamasında belirlenir. Motorlu lamel ve pergola aydınlatması için gereken elektrik hattını usta elektrikçi hizmetimizle çektirebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Pergola ile çardak arasındaki fark nedir?
Çardak genellikle bahçenin ortasında bağımsız duran, üstü kapalı küçük bir yapıdır. Pergola ise çoğunlukla binaya bitişik kurulur ve çatısı kumaş, cam ya da lamelle farklı şekillerde kapatılabilir.
Pergola kışın kullanılabilir mi?
Su geçirmez çatılı bioklimatik ya da cam tavanlı pergolalar yan yüzeyleri cam veya dikey perdeyle kapatıldığında kışın da kullanılabilir. Açık çatılı ahşap pergolalar ise mevsimlik kullanıma uygundur.
Pergola rüzgârda zarar görür mü?
Rüzgâr yükü hesaplanarak kurulan sistemler dayanıklıdır. Tente kumaşlı modellerde kuvvetli rüzgârda kumaşın toplanması gerekir, bu yüzden rüzgâr sensörü önerilir.
